Κυριακή 12 Απριλίου 2026

Αποζητώντας εκείνο το παλιό των Ελλήνων & των Ανθρώπων το Άγιο Πάσχα..

         Με δύο ποιήματα του συγχωριανού μας, Σουβαλιώτη, μέλους του Συλλόγου μας & φίλου Θύμιου Μολιώτη*

                   

                   

 *   Ο Θύμιος Μολιώτης γεννήθηκε το 1951 στην Πολύδροσο (Σουβάλα) τ. Δήμου Παρνασσού, σημερινού Δήμου Δελφών του Νομού Φωκίδος.  Μαθήτευσε στο Δημοτικό Σχολείο & στο τότε τριτάξιο Γυμνάσιο του χωριού μας & τις τελευταίες τρείς τάξεις στο εξατάξιο Γυμνάσιο Αμφικλείας απ’ όπου αποφοίτησε το 1969.  Στη συνέχεια σπούδασε στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο στη Σχολή Αγρονόμων-Τοπογράφων Μηχανικών. Μετά την αποφοίτησή του από το ΕΜΠ & αφού υπηρέτησε την στρατιωτική του θητεία δραστηριοποιήθηκε επαγγελματικά σε εργασίες σχετικές με το αντικείμενο των σπουδών του, εργαζόμενος αρχικά για ένα διάστημα στο ΥΠΕΧΩΔΕ, ως συμβασιούχος, και στη συνέχεια στον ιδιωτικό τομέα σε μεγάλες τεχνικές εταιρείες στην Ελλάδα & την Κύπρο. Από τα νεανικά & φοιτητικά του χρόνια είχε έντονη δραστηριότητα στα πολιτικά & πολιτιστικά δρώμενα του τόπου & ιδιαίτερα του χωριού μας. Αμέσως μετά τη μεταπολίτευση μαζί με τους συγχωριανούς μας, μακαρίτες σήμερα, Ασημάκη Νηστικούλη & Θανάση Γ. Παπαθανασίου  πρωτοστάτησε στην επανίδρυση του Συνδέσμου Πολυδροσιωτών Παρνασσού (Σ.ΠΟ.Π.) & στην έκδοση της εφημερίδος “ ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ”  της οποίας είχε την επιμέλεια της ύλης & της εκτύπωσης υπό την υψηλή βέβαια εποπτεία του αείμνηστου , τότε Προέδρου του Συνδέσμου, Κώστα Παπαχρρήστου. Από οικογενειακής  πλευράς, ο Θύμιος, έχει αποκτήσει τέσσερα τέκνα (ένα αγόρι & τρία κορίτσια) , από δύο γάμους , & ζει σήμερα με τη σύζυγό του Ιωάννα & τις δύο μικρότερες κόρες του στην Αθήνα αλλά & με τακτικά πλέον διαστήματα, κυρίως μετά τη συνταξιοδότησή του, στο χωριό.             Ο Θύμιος Μολιώτης , παράλληλα με την επαγγελματική του δραστηριότητα ασχολείται & με το γράψιμο & κυρίως με την ποίηση. Δοκίμια  & ποιήματά του έχουν δημοσιευθεί σε εφημερίδες, περιοδικά & συλλογές.  


 Σημείωση Διαχειριστού ιστολογίου

         Ανασκαλεύοντας το Φωτογραφικό Αρχείο του Συλλόγου μας πριν λίγες ημέρες και αναζητώντας παλαιές φωτογραφίες του Πάσχα στο χωριό μας μέσα στις πολλές φωτογραφίες βρήκα & αυτή τη φωτογραφία που χρησιμοποίησα ως κεντρική της σημερινής μας δημοσίευσης.   Αφού η σημερινή τεχνολογία μας επιτρέπει πια να επικοινωνούμε άμεσα με τους συνανθρώπους μας όχι μόνο αποστέλλοντας κάποια μηνύματα αλλά ακόμη & φωτογραφίες, έστειλα αυτή τη φωτογραφία , κάπου εκεί στα μέσα της Μ. Εβδομάδος, στο φίλο & μέλος του Συλλόγου μας Θύμιο Μολιώτη, εικονίζεται στο κέντρο της φωτογραφίας, για να του θυμίσω ένα Πάσχα της νιότης του στο χωριό μας & στο λάκκο της γειτονιάς του.                                                                                                         Την Μεγάλη Παρασκευή το απόγευμα ακούγοντας τον ήχο των μηνυμάτων του ηλεκτρονικού μου ταχυδρομείου στο κινητό μου τηλέφωνο, το άνοιξα & είδα να μου έχουν σταλεί από το Θύμιο αυτά τα εξαιρετικά του ποιήματα, στιχουργήματα τα λέει ο ίδιος, που έκρινα σκόπιμο να τα δημοσιεύσω σήμερα ανήμερα το Πάσχα, διατηρώντας μάλιστα τη γραφή του ποιητή, & να τα μοιρασθώ με όλους τους συγχωριανούς, φίλους, επισκέπτες του ιστολογίου μας, μέλη του Συλλόγου μας & όλους τους Σουβαλιώτες  απανταχού της γης.                                                                                                                                                 Ένα μεγάλο ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ εκφράζω στο φίλο Θύμιο τόσο ο ίδιος  ως Πρόεδρος του ΛΙΣ όσο & εκ μέρους των μελών του Δ.Σ. που έγραψε & μας έστειλε αυτά τα ποιήματά του . Περιμένουμε δε με αγωνία τα επόμενα.

                                                                                                               Αλέκος Ι. Βαλάσκας

                                     

                     "ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ" & ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ








      

          

           

Παρασκευή 10 Απριλίου 2026

Μεγάλη Παρασκευή – Η Ζωή εν Τάφω…

                        Κατά Ιωάννη Άγιο Ευαγγέλιο, Κεφάλαιο ΙΘ'(19) 23-37

Οι ουν στρατιωται ότε εσταρωσαν τόν ᾿Ιησουν, έλαβον τά ιμτια αυτου καί εποησαν τσσαρα μρη, εκστω στρατιτη μρος, καί τόν χιτωνα· ην δέ ο χιτών άρραφος, εκ των άνωθεν υφαντός δι’ όλου....

Δευτέρα 6 Απριλίου 2026

Τρίτη 31 Μαρτίου 2026

30 – 31 Μαρτίου 1946, 80 Χρόνια πριν : Η Επίθεση Ανταρτών στο Σταθμό Χωροφυλακής Λιτοχώρου...

                             …Η Αρχή του 3ετούς Εμφυλίου

Τη νύχτα της 30ής προς 31η Μαρτίου 1946, στους πρόποδες του Ολύμπου, άναψε η φωτιά που θα σημάδευε την Ελλάδα για τα επόμενα χρόνια…

 Η επίθεση ανταρτών στον σταθμό Χωροφυλακής του Λιτόχωρου αποτέλεσε την κήρυξη του εμφυλίου πολέμου, μιας σύρραξης που θα βύθιζε τη χώρα στο αίμα και τον διχασμό.

Το Βαθύτερο Ιστορικό Πλαίσιο: Από τη Βάρκιζα στη “Λευκή Τρομοκρατία”

Για να κατανοηθεί το γεγονός, πρέπει να γυρίσουμε πίσω στη Συμφωνία της Βάρκιζας (Φεβρουάριος 1945), που σήμανε τον αφοπλισμό του ΕΛΑΣ. Η συμφωνία, ωστόσο, δεν έφερε την προσδοκώμενη ομαλότητα. Αντιθέτως, εγκαινίασε μια περίοδο έντονης πόλωσης και διωγμών κατά των πρώην αντιστασιακών, γνωστή ως “Λευκή Τρομοκρατία” . Παρακρατικές ομάδες, συχνά αποτελούμενες από πρώην συνεργάτες των κατακτητών, εξαπέλυσαν ένα κύμα βίας, ιδιαίτερα στην ύπαιθρο.

Η περιοχή της Πιερίας και της Κατερίνης αποτελούσε χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της κατάστασης. Όπως καταγράφει ο Θανάσης Ανάγνου, τότε γραμματέας της ΕΠΟΝ Κατερίνης, η τρομοκρατία είχε ήδη θερίσει ζωές. Είχαν προηγηθεί η δολοφονία του Λιτοχωρίτη αντάρτη Βάργκα, ο εμπρησμός του κενοταφίου των πεσόντων της Αντίστασης, τα βασανιστήρια και οι φυλακίσεις, και η δολοφονία του καπετάνιου του ΕΛΑΣ, Νικήτα (Συνεφάκη), έξω από την Κατερίνη . Μέσα σε αυτή την εκρηκτική ατμόσφαιρα, η απόφαση για την προσφυγή στις κάλπες λειτούργησε ως η αφορμή για την έκρηξη.

Η Απόφαση για την Επιχείρηση και ο Σχεδιασμός

Την άνοιξη του 1946, ο Γενικός Γραμματέας του ΚΚΕ, Νίκος Ζαχαριάδης, κατευθυνόταν προς την Πράγα για το συνέδριο του Κομμουνιστικού Κόμματος Τσεχοσλοβακίας. Στις 21 Μαρτίου, σταθμεύοντας στη Θεσσαλονίκη, συναντήθηκε με τον Λεωνίδα Στρίγγο και τον Μάρκο Βαφειάδη . Σύμφωνα με τον ιστορικό Σόλωνα Γρηγοριάδη, ο Ζαχαριάδης έδωσε εντολή για μια “εντυπωσιακή ενέργεια” εναντίον κυβερνητικού στόχου, που θα συνέπιπτε με την ημέρα των εκλογών. Το χτύπημα θα ήταν συμβολικό: θα σηματοδοτούσε την έναρξη της ένοπλης αντίστασης, θα απαντούσε στην προεκλογική βία και θα λειτουργούσε αποτρεπτικά για την προσέλευση των ψηφοφόρων .

Την επιχειρησιακή ευθύνη ανέλαβε ο Μάρκος Βαφειάδης, ο οποίος επέλεξε ως στόχο το Λιτόχωρο. Στην περιοχή του Ολύμπου υπήρχε μια αδρανής ομάδα πρώην ελασιτών, με στελέχη όπως ο Φωτεινός, ο Ανδρεάδης και ο Παλάσκας. Για την οργάνωση του χτυπήματος, ο Βαφειάδης απέστειλε δύο έμπειρα στελέχη με τα ψευδώνυμα “Υψηλάντης” (ο καπετάνιος Αλέξανδρος Ρόσιος) και “Πάνος” . Η συνάντηση για την τελική διευθέτηση έγινε σε μια δυσπρόσιτη σπηλιά του Ολύμπου, στις 26 Μαρτίου 1946. Εκεί, οι τριάντα τόσοι καταδιωκόμενοι αντάρτες πήραν τις τελικές οδηγίες για την επιχείρηση .

Η Νύχτα της Επίθεσης: 30 προς 31 Μαρτίου 1946

Το Λιτόχωρο, την παραμονή των εκλογών, έδειχνε ήσυχο. Στους δρόμους του υπήρχαν δύο ξεχωριστά κτίρια όπου στρατωνίζονταν οι δυνάμεις ασφαλείας: ο Σταθμός Χωροφυλακής και ένα κτίριο όπου είχε εγκατασταθεί μια διμοιρία Εθνοφυλακής, απέχοντας περίπου 300 μέτρα μεταξύ τους .

Λίγο μετά τις 10 το βράδυ, η ησυχία της κωμόπολης διαλύθηκε από έναν καταιγισμό πυρών. Οι αντάρτες, περίπου 33 έως 60 σύμφωνα με διάφορες εκτιμήσεις, είχαν προσεγγίσει αιφνιδιαστικά . Είχαν καταλάβει στρατηγικά σημεία, με κάποιες μαρτυρίες να αναφέρουν ακόμα και την εγκατάσταση πολυβόλου στο καμπαναριό της εκκλησίας . Ο αιφνιδιασμός ήταν πλήρης. Η επίθεση ήταν άνιση και σφοδρή, με χρήση αυτόματων όπλων, χειροβομβίδων και πιθανόν όλμων .

Οι χωροφύλακες και οι εθνοφύλακες, αν και αιφνιδιασμένοι, προέβαλαν πεισματική αντίσταση. Τα κτίρια τυλίχθηκαν στις φλόγες από εμπρηστικές χειροβομβίδες, δημιουργώντας μια κόλαση φωτιάς και μόλυβδού. Μέσα σε αυτή τη δραματική αναμέτρηση, ακούγονταν από τους επιτιθέμενους αντάρτικα τραγούδια, όπως το “Βροντάει ο Όλυμπος”, που λειτουργούσαν ως ψυχολογικός πόλεμος και σύνθημα αναγνώρισης .

Ο Απολογισμός: Νεκροί, Τραυματίες και Αιχμάλωτοι

Η μάχη κράτησε πάνω από μία ώρα. Ο τελικός απολογισμός ήταν βαρύς για τις κυβερνητικές δυνάμεις. Αν και οι αριθμοί διαφέρουν ελαφρώς στις πηγές, συγκλίνουν σε ένα τραγικό σύνολο. Σύμφωνα με την ανακοίνωση του Υπουργείου Δημοσίας Τάξεως την 1η Απριλίου, σκοτώθηκαν 6 χωροφύλακες, 2 λοχίες και 2 στρατιώτες . Άλλες πηγές κάνουν λόγο για 9 χωροφύλακες και 3 εθνοφύλακες . Η εφημερίδα “Καθημερινή” στις 3 Απριλίου ανέβασε τον τελικό αριθμό των νεκρών σε 12 .

Τα ονόματα των πεσόντων, που χάραξαν με το αίμα τους την ιστορία, είναι: Ευαγγελίδης Γεώργιος του Κωνσταντίνου, Ευαγγελίδης Γεώργιος του Σταύρου, Σακκάς Αριστείδης, Ξηντάρας Γεώργιος, Κλάντζος Γεώργιος, Πουλιανίτης Νικόλαος, Μήτσιου Αναστάσιος, Μαντάς Θεμιστοκλής, Λιάγκας Ηλίας, Τζούκας Νικόλαος, Γκουνός Νικόλαος, Μουσκεφτάρας Γεώργιος. Μαζί τους έπεσε και η καθαρίστρια του σταθμού, Ευαγγελία Λαλουμίχου-Κόλπη (Μπουλιώ), που βρέθηκε στη γραμμή του πυρός . Οι αντάρτες απήγαγαν τέσσερα άτομα ως ομήρους και αποχώρησαν με λεία αρκετά όπλα και πυρομαχικά προς τις δασώδεις πλαγιές του Ολύμπου . Σώθηκε ως εκ θαύματος ο χωροφύλακας Νικόλαος Παπακωνσταντίνου.

Ο “Μύθος” του Καπετάν Μπαρούτα

Στην κοινή γνώμη, η επιχείρηση αποδόθηκε στον θρυλικό καπετάνιο του ΕΛΑΣ, Θωμά Λιόλιο, γνωστό ως “καπετάν Μπαρούτα”. Η εντύπωση αυτή δημιουργήθηκε πιθανότατα από μια δήλωση του Νίκου Ζαχαριάδη σε άρθρο του στον “Ριζοσπάστη”, όπου ανέφερε απειλητικά: “Θα γεμίσουν τα βουνά Μπαρουτάδες” .

Στην πραγματικότητα, ο καπετάν Μπαρούτας δεν συμμετείχε στην επίθεση του Λιτόχωρου. Εκείνη την περίοδο, επιχειρούσε με την ομάδα του στην περιοχή του Βερμίου . Επικεφαλής των ανταρτών στο Λιτόχωρο ήταν ο “Υψηλάντης” (Αλέξανδρος Ρόσιος). Ο καπετάν Μπαρούτας σκοτώθηκε αργότερα, τον Ιούνιο ή Ιούλιο του 1946, σε συμπλοκή με κυβερνητικές δυνάμεις στο Κάτω Βέρμιο .

Αντιδράσεις και Ιστορική Σημασία

Η επίθεση στο Λιτόχωρο προκάλεσε άμεσες και έντονες αντιδράσεις. Η εφημερίδα “Καθημερινή” την επόμενη μέρα των εκλογών, ενώ πανηγύριζε για την “τάξη” στην Αθήνα, αναπαρήγαγε το τηλεγράφημα του Διοικητή Χωροφυλακής Κατερίνης για την “δολοφονική επίθεση συμμορίας κομμουνιστών” . Από την άλλη πλευρά, ο στρατηγός Θρασύβουλος Τσακαλώτος έγραψε χαρακτηριστικά: “τη νύκτα της 30 – 31 Μαρτίου του 1946 κάτω από τας σφαίρας των επαναστατών εις το Λιτόχωρον ήρχισεν η ΜΑΧΗ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ” .

Η επιχείρηση, είτε ως έναρξη του εμφυλίου είτε ως προειδοποιητική βολή, πέτυχε να ρίξει βαριά τη σκιά της πάνω από τις εκλογές της 31ης Μαρτίου. Η αποχή έφτασε σε πρωτοφανή επίπεδα (γύρω στο 50%), αν και η Συμμαχική Αποστολή Παρατηρητών έκρινε τις εκλογές “ελεύθερες και δίκαιες” .                    Το Λιτόχωρο έμεινε στην ιστορία ως το σημείο όπου η πολιτική αντιπαράθεση μετατράπηκε σε ανοιχτή ένοπλη σύρραξη, βυθίζοντας την Ελλάδα σε έναν τραγικό εμφύλιο σπαραγμό που θα διαρκέσει ως τον Αύγουστο του 1949.

Πηγή: https://apostratos.gr


                                Επιμέλεια Ανάρτησης: Αλέκος Ι. Βαλάσκας  



 


Κυριακή 29 Μαρτίου 2026

Γιάννης Λ. Δεληγιάννης (1936 - 2026)

Του Αλέκου Ι. Βαλάσκα  

    Απεβίωσε προχθές Παρασκευή πλήρης ημερών & Κηδεύεται σήμερα στις 15:00 στο χωριό μας ο Γιάννης Δεληγιάννης , Ντελεμούζος για εμάς τους παλαιότερους…